Хэн юу хэлэв...
Ж.Саруул: “Юнион”, “Лидер 80" сорт нь хог ургамал, өвчин хортон, налалтад тэсвэртэй
“Буянт төв” ХХК-ийн зөвлөх Ж.Саруулаас шинээр туршин тариалж буй “Юнион”, “Лидер 80” улаанбуудайн элит үрийн сортын талаар тодрууллаа.
-Төв аймгийн Эрдэнэсант сумын тариан талбайд зохион байгуулсан өдөрлөг ямар ач холбогдолтой вэ?
-Манай “Буянт төв” компани бол үрийн аж ахуй юм. Манайх улаанбуудай, овьёос, арвайн үр үржүүлдэг. Энэ жилийн хувьд “Юнион”, “Лидер 80” гэсэн богино иштэй, толгой томтой, эрчимжүүлсэн, гурилын шинж чанар сайжруулдаг элит үр оруулж ирсэн. Тус бүр нь 100 га-д туршилтын журмаар нутагшуулан тарьж байна. Бүс нутгийн тариалан эрхлэгчид, эрдэм шинжилгээний байгууллага, яамны төлөөлөгчдийг оролцуулан энэ сортын шинж чанар, ургалтын байдал, хэрхэн нутагших талаар газар дээр нь үзүүлж байна. Сортын онцлог, шинж чанар, ургамал хамгааллын бодис, бордоонд хэр үйлчилгээ авдаг зэрэг бүх л талын технологийн үе шатуудтай холбоотой үзүүлэх сургалт, өдөрлөг хийж байна. Мөн ямар технологиор хэдэн сард тариалсан, одоо ямар үе шатандаа явж байна, хог ургамал, өвчин, хортон шавжид хэр зэрэг нэрвэгдэж байна, эдгээрээс хамгаалах бодисын үйлчлэл, үр дүнг танилцуулж, туршлага судалж байна. Энэ нь манай бүс нутагт зохион байгуулж байгаа анхны өдөрлөг юм. Тариаланчид ч олуулаа, идэвх сайтай оролцож байна.
-Энэ хоёр үрийг хэзээ тариалсан бэ, ургалтын нөхцөл байдал ямар байна?
-Энэ хоёр сортыг 5 дугаар сарын 20-22-нд тариалсан. Одоо бүрэн цэцэглээд дууссан. Өндөр нь 80 см орчим буюу стандартад заасан өндөртөө хүрчихсэн. Хог ургамал, өвчинд тэсвэртэй нь батлагдаж байна. Өөр сортын таримлууд өвчилсөн байхад манай энэ сортууд өвчлөөгүй байна. Сарын дараа бид ургац хураалтдаа орчих байх. Тэр үед 1 га-гаас хэдэн центнер авч байна, ямаршуухан чанартай үр гарч байгааг эрдэм шинжилгээний байгууллагуудаар шинжлүүлээд үр дүнг нь танилцуулна.
-Энэ үрийн гол онцлог, давуу тал нь юу вэ?
-Гол онцлог нь намхан. Манай энэ бүс нутагт хамгийн эрсдэлтэй юм нь цас эрт орж, салхи шуурганд тариа налдаг. Энэ сорт налалтад 100 хувь тэсвэртэй учраас налах аюул үгүй болно гэсэн үг. Хоёрдугаарт, өвчинд тэсвэртэй учир өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх, өвчний эсрэг бодис хэрэглэх хэмжээ багасна. Үүгээрээ эдийн засгийн хувьд ач холбогдолтой. Гуравдугаарт, энэ улаанбуудайн гол онцлог бол цавуулаг маш өндөр. Бид гурилын үйлдвэрүүдэд чанартай гурил нийлүүлэх боломжтой. Түүнчлэн 1000 үрийн жин нь 40-өөс дээш грамм байдаг учраас ургацын хэмжээ нэмэгдэнэ гэж одоогийн байдлаар дүгнэж байна.
-Энэ бүс нутагт тариаланчид түлхүү ямар сортоор тариалалт хийж байна?
-Манайхан голдуу Алтайн хязгаарын сортууд тариалдаг. Ер нь ОХУ-аас гаралтай сортуудаар тарьж байна. Энэ сортууд 1 метр 20 см орчим өндөр ургадаг. Жил бүр л бид улаанбуудай налах эрсдэлд өртдөг. Тэгээд иш өргөгч ашиглаж, бөөн асуудал болж байж ургацаа хурааж авдаг. Бид энэ шинэ сортыг тарьж байгаа гол зорилго бол нэгдүгээрт, энэ улаанбуудай налах бэрхшээлээс ангижрах, хоёрдугаарт өвчний бэрхшээлээс гарах, гуравдугаарт ургацын чанарыг сайжруулж, хэмжээг нэмэгдүүлэх юм.
Эх сурвалж: ХХААХҮЯ
Хэн юу хэлэв...
Зөвшөөрөл, мэдэгдлийн хуулийн хэрэгжилтийг хангаж ажиллаагүй эрх бүхий албан тушаалтанд хариуцлага тооцно
“Эдийн засгийн эрх чөлөөний тухай, Хөрөнгө оруулалтын тухай хууль, Зөвшөөрөл, мэдэгдлийн тухай хуулийн хэрэгжилтийг хангах үйл ажиллагааны төлөвлөгөө”-ний хэрэгжилтийн талаар Монгол Улсын Тэргүүн шадар сайд бөгөөд Эдийн засаг, хөгжлийн сайд Ж.Энхбаяр Засгийн газрын хуралдаанд танилцууллаа. Танилцуулгатай холбогдуулан дараах Ерөнхий сайд Н.Учрал дараах үүрэг даалгаврыг өглөө.
-Зөвшөөрөл сунгуулах хүсэлт гаргасан этгээд зөвшөөрлийн нөхцөл, шаардлагыг зөрчөөгүй болох нь тогтоогдсон бол ажлын хоёр өдөрт сунгах тохиргоог Зөвшөөрөл, мэдэгдлийн цахим систем /license.mn/-д хийх,
-Энгийн зөвшөөрөл хүссэн өргөдлийн хариуг хуульд заасан хугацаанд өгөөгүй бол зөвшөөрөл олгосонд тооцох,
-Тусгай зөвшөөрөл авах хүсэлтийг цахимаар гаргах нөхцөл бүрдүүлээгүй зөрчлийг арилгах,
-Зөвшөөрөл сунгуулах хүсэлтийг шийдвэрлэх хугацааг хэтрүүлсэн эрх бүхий албан тушаалтанд хариуцлага тооцохыг Ерөнхий сайд үүрэг болголоо.
-Зөвшөөрөл олгосон, сунгасан, хүчингүй болгосон, түдгэлзүүлсэн шийдвэрийг Зөвшөөрөл, мэдэгдлийн бүртгэл, мэдээллийн нэгдсэн санд хуульд заасан хугацаанд бүртгүүлэх үүргээ гүйцэтгээгүйалбан тушаалтны гаргасан зөрчлийг арилгаж, холбогдох арга хэмжээг авч ажиллахыг даалгав.
Хэн юу хэлэв...
Орон сууцны мэдээллийг QR кодоор бүртгэлжүүлж, иргэдийг залилангийн гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлнэ
Орон сууцын залилах гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх арга хэмжээний тухай Засгийн газрын тогтоол батлагдлаа.
Барилгын ажил эхлүүлэх зөвшөөрлийг аймаг, нийслэлийн Засаг дарга олгож, уг зөвшөөрлийн үндсэн дээр компаниуд захиалгаа авдаг. Мөн зөвшөөрөлгүйгээр ч сууц, талбайн захиалга авч байна. Захиалгын гэрээ байгуулахдаа тухайн сууц, талбай өмнө нь захиалагдсан эсэхийг шалгах боломжгүйгээс давхар захиалга хийгдэж, иргэд залилах гэмт хэргийн хохирогч болсоор байна. Өнөөдрийн байдлаар 2,569 иргэнд 206.0 тэрбум төгрөгийн хохирол учирчээ.
Ерөнхий сайдын 2026 оны 154 дүгээр захирамжаар “Орон сууцын захиалгын гэрээний улмаас хохирсон иргэдийн хууль ёсны эрх, ашгийг хамгаалах асуудлыг холбогдох хууль тогтоомжийн хүрээнд шалгаж, үүсээд байгаа нөхцөл байдлыг шийдвэрлэх” үүрэг бүхий Ажлын хэсэг байгуулсан.
Хохирогчдын тоо нэмэгдэх эрсдэлтэй байгаа тул холбогдох төрийн байгууллагад байгаа мэдээллийг нээлттэй, ил тод болгож, иргэн, хуулийн этгээдийг урьдчилан сэргийлэх боломжтой үнэн зөв мэдээллээр хангах зайлшгүй шаардлага үүсжээ.
Засгийн газрын энэ тогтоолоор аймаг, нийслэлийн Засаг дарга барилгын ажлын зөвшөөрлийн гэрчилгээ, тухайн барилгын хаягийн болон хот байгуулалтын мэдээллийн сангийн бүртгэлд бүртгэсэн байршлын урьдчилсан хаяг, давхрын зохион байгуулалтын зураг, сууц, талбайн хаалганы дугаар болон хаалганы дугаар бүрээр үүсгэсэн QR код бүхий дахин давтагдашгүй дугаар зэрэг мэдээллийг барилгын ажил эхлүүлэх зөвшөөрөл олгосноос хойш ажлын гурван өдөрт Улсын бүртгэлийн ерөнхий газарт цахимаар хүргүүлэхийг үүрэг болголоо. Мэдээлэлд өөрчлөлт орсон тохиолдолд шинэ мэдээллийг мөн гурванөдөрт цахимаар хүргүүлнэ.
Улсын бүртгэлийн байгууллага барьж дуусаагүй орон сууцын барилгын сууц, талбайд урьдчилсан тэмдэглэл, захиалгын гэрээ хийгдсэн тохиолдолд эдгээр тэмдэглэлийн төлөв, тэдгээрийн өөрчлөлтийг албан ёсны цахим хуудсаар мэдээлнэ.
Ингэснээр иргэн, хуулийн этгээд сууц, талбай захиалгын гэрээ байгуулахаас өмнө тухайн сууц, талбайд өмнө нь захиалга, эсхүл урьдчилсан тэмдэглэл хийгдсэн эсэх зэрэг мэдээлэлд үндэслэн гэрээ байгуулах эсэх шийдвэр гаргах, учирч болзошгүй эрсдэлийг урьдчилан тооцох боломж бүрдэнэ гэж үзлээ.
Хэн юу хэлэв...
Улаанбаатар хот аюултай ачаа тээвэрлэлтээс ангижирлаа
“Монголын төмөр зам” ТӨХК хэрэгжүүлж, 160 гаруй үндэсний аж ахуйн нэгж, 4,000 орчим монгол инженер, техникийн ажилтны мэдлэг, ур чадвар, хамтын хүчээр байгуулсан Багахангай-Хөшигийн хөндий-Эмээлт чиглэлийн 127 км төмөр замыг өчигдөр /2026.10.11/ нээлээ.
Нээлтийн үйл ажиллагаанд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх, Зам, тээврийн сайд Б.Дэлгэрсайхан, нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч Б.Пүрэвдагва болон төмөр замын салбарын байгууллагуудын удирдлага, бүтээн байгуулалтад оролцсон аж ахуйн нэгжүүдийн төлөөлөл оролцлоо.
Төмөр зам ашиглалтад орсноор Улаанбаатар хотын төвөөр дамжин өнгөрөх 34 нэр төрлийн аюултай ачааг тойруулан тээвэрлэх, нийслэлийн авто замын түгжрэлийг бууруулах, тээвэр, логистикийн үр ашгийг дээшлүүлэхэд чухал ач холбогдолтой төсөл боллоо хэмээн нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч Б.Пүрэвдагва онцоллоо. Тэрбээр “Энэ төсөлд гар бие оролцсон төрийн болон аж ахуйн нэгж байгууллагын бүх шатны төлөөлөлд нийслэлчүүдийнхээ өмнөөс талархал илэрхийлье” гэв.
Төслийн хүрээнд нийт 33 сая шоо метр газар шорооны ажил гүйцэтгэж, төмөр замын дагуух 8 байршилд нийт 1,279 метр төмөр бетон гүүрэн байгууламж, иргэд, тээврийн хэрэгслийн хөдөлгөөнийг нэвтрүүлэх зориулалттай 127 ширхэг төмөр бетон хоолойг барьж байгуулжээ.
