Дэлхий нийтээр..
УИХ: Хамтын ажиллагааны талаар санал солилцлоо
2023 оны 08 дугаар сарын 02-ны өдөр Хууль тогтоомж сурталчлах төвийг Дархан-Уул аймгийн иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын дэргэд байгуулсны дараа Улсын Их Хурлын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга, хууль зүйн ухааны доктор Л.Өлзийсайхан Швейцарын Холбооны Улсын Гадаад харилцааны дэд сайд, Швейцарын хөгжлийн агентлагийн Ерөнхий захирал, Элчин сайд Патрисия Данци-тай уулзаж, хамтын ажиллагааны үр дүн, цаашдын төлөвлөгөөний талаар санал солилцох уулзалт хийлээ.
Улсын Их Хурлын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Л.Өлзийсайхан Эрхэмсэг хатагтай Элчин сайд Патрисия Данци-тай танилцаж байгаадаа баяртай байна гээд Монгол Улсад тавтай зочлохыг хүсэв. Ирэх 2024 онд Монгол Улс, Швейцарын Холбооны Улс хооронд дипломат харилцаа тогтоосны 60 жилийн ой тохионо. Хоёр улсын харилцаа, хамтын ажиллагаа улс төр, эдийн засаг, нийгмийн бүхий л салбарт өргөжин хөгжиж ирсэн. Швейцар Улстай тогтоосон харилцаа, бүх талын хамтын ажиллагааг цаашид улам олон салбарт, ялангуяа хоёр улсын парламент хоорондын болон худалдаа, уур амьсгалын өөрчлөлтийг бууруулах, байгаль орчны тогтвортой байдлыг хангах, сэргээгдэх эрчим хүч, эдийн засаг, соёл, боловсрол, энх тайван аюулгүй байдлын салбарт бататган бэхжүүлэхийн төлөө бид өөрсдөөс хамаарах бүхнийг хийж, идэвх санаачлагатай ажиллана гэдгийг илэрхийлэв. Швейцарын хөгжлийн агентлагийн зүгээс ч мөн бүх талын дэмжлэг үзүүлж ажиллана гэдэгт итгэлтэй байна гэдгийг уулзалтын эхэнд тэмдэглэв.
Тэрбээр, манай орны нийгэм, эдийн засгийг хөгжүүлэх зорилтуудыг хэрэгжүүлэхэд Швейцарын хөгжлийн агентлагийн гүйцэтгэж буй үүргийг бид өндрөөр үнэлдэг. Сүүлийн 20 гаруй жилийн хугацаанд Швейцарын хөгжлийн агентлагийн дэмжлэгтэйгээр хэрэгжсэн төсөл, хөтөлбөрүүд хоёр талын харилцаа, хамтын ажиллагааг бэхжүүлэн хөгжүүлэхэд чухал хувь нэмэр оруулж, Монгол Улсын засаглалын тогтолцоог сайжруулах, эдийн засгийн хөгжил, соёл, боловсрол, хүмүүнлэгийн салбарын хөгжилд бодитой дэмжлэг үзүүлснийг онцлов. Тэр дундаа Улсын Их Хурлын Тамгын газар, Швейцарын хөгжлийн агентлагийн хамтын ажиллагаа бүтээлч санаачлага, эрч хүчээр дүүрэн байж, Монголд парламентын ардчиллыг төлөвшүүлэх, ардчиллын үйл явц дахь иргэдийн оролцоог нэмэгдүүлэх, орон нутгийн засаглалыг бэхжүүлэхэд томоохон хувь нэмэр оруулсныг өндрөөр үнэлж байна. Улсын Их Хурлын Тамгын газар, Швейцарын хөгжлийн агентлаг хамтран “Нутгийн өөрөө удирдах байгууллагын чадавхыг бэхжүүлэх нь”, “Иргэдийн оролцоотой хууль тогтоох ажиллагааг дэмжих нь”, “Монгол Улсын төлөөллийн байгууллагыг бэхжүүлэх нь” зэрэг төслүүдийг амжилттай хэрэгжүүлсэн болохыг дурдлаа.
Цаашид Монгол Улсын Их Хурлын Тамгын газар, Швейцарын Парламентын Тамгын газар хооронд парламентын хяналт шалгалтын тогтолцоог хөгжүүлэх чиглэлээр тогтоосон хамтын ажиллагааг өргөжүүлж, хууль тогтоох, төлөөлөх гэсэн парламентын үйл ажиллагааны бүхий л чиглэлд харилцан туршлага солилцох саналтай байна. Хоёр парламентын Тамгын газар хоорондын хамтын ажиллагааг өргөжүүлэн хөгжүүлэхэд Швейцарын хөгжлийн агентлаг үргэлжлүүлэн дэмжлэг үзүүлнэ гэдэгт итгэлтэй байгаагаа илэрхийлэв. Мөн Хамтын ажиллагааны цар хүрээг олон салбарт тэлэх боломжтой гэж үзэж байна гэлээ. Тухайлбал, бид Швейцарын хөгжлийн агентлагийн дэмжлэгтэйгээр Олон Улсын Парламентын Холбоотой санамж бичиг байгуулж, хамтран ажиллаж байгаа. Энэ оны 11 дүгээр сард ОУПХ-ны боловсруулсан аргачлалын дагуу хүний эрх, жендэрийн асуудлаар Улсын Их Хурал түүхэндээ анх удаа өөрийн үнэлгээ хийнэ. Энэ үнэлгээний үр дүнд тулгуурлан парламентын үйл ажиллагааг сайжруулах, цаашид баримтлах шинэчлэлийн бодлогоо тодорхойлно. Өөрийн үнэлгээний мөрөөр авах арга хэмжээг хэрэгжүүлэх чиглэлээр хамтран ажиллах хэрэгцээ шаардлага, өргөн боломжууд бидний өмнө нээгдэнэ гэлээ.
Швейцарын Холбооны Улсын Гадаад харилцааны дэд сайд, Швейцарын хөгжлийн агентлагийн Ерөнхий захирал, Элчин сайд Патрисия Данци Улсын Их Хурлын Ерөнхий нарийн бичгийн даргыг халуун дотноор хүлээн авч уулзаж байгаад талархал илэрхийлээд, бид бүхний хамтын ажиллагааны чухал хэсэг бол манлайлал гэдгийг уулзалтын эхэнд тодотгов. Тэрбээр, хууль тогтоох байгууллагын арын албыг өндөр түвшинд авч явна гэдэг мундаг манлайлагчтай байгаа хэрэг мөн, тэр дундаа энэ их нүсэр ажил, үүргийг эмэгтэй хүн удирдана гэдэг бол мэдлэг боловсрол, ёс зүй, хандлагаараа хэний ч хүндлэл, бахархлыг хүлээх чадвартай байгаагийн илрэл юм хэмээв.
Швейцарын хөгжлийн агентлагийн үйл ажиллагаа энэ онд дуусгавар болж байгаа хэдий ч бид бүхний хамтын ажиллагаа цаашид үргэлжлэх болно. Монгол Улс бол бүс нутагтаа гялалзаж буй ардчиллын алтан гадас юм. Иймд Монгол Улс, Монгол Улсын Их Хурал, түүний Тамгын газар нь бүхий л салбартаа алтан гадас мэт гялалзан ардчиллын манлайлагч байна гэдэгт эргэлзэхгүй байна гэлээ.
Улсын Их Хурлын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Л.Өлзийсайхан энэхүү завшааныг ашиглан Швейцарын хөгжлийн агентлагийн дарга, хатагтай Стефани Бурри, тус агентлагийн хамт олны Монгол Улсад парламентын ардчиллыг төлөвшүүлэх, орон нутгийн засаглалыг бэхжүүлэхэд оруулж буй өндөр хувь нэмэр, хичээл зүтгэлийг Монголын төр засгийн байгууллагууд, иргэд өндрөөр үнэлдэгийг танд дуулгахад таатай байна гэв.
Талууд хоёр улсын парламент болон түүний Тамгын газар хоорондын хамтын ажиллагаа болоод бусад харилцан сонирхсон асуудлаар санал солилцсон юм. Уулзалтад Улсын Их Хурлын Тамгын газрын дэд дарга Ц.Батбаатар, Захиргаа, хүний нөөцийн хэлтсийн дарга Б.Пүрэвдагва, Монгол дахь Швейцарын хөгжлийн агентлагийн Хамтын ажиллагааны газрын захирал Стефани Бурри, “Монгол Улсад парламентын ардчиллыг бэхжүүлэх нь” төслийн зохицуулагч С.Алтанхуяг, Швейцарын хөгжлийн агентлагийн Хөтөлбөрийн менежер Л.Золзаяа болон бусад албаны хүмүүс байлцлаа гэж Улсын Их Хурлын Тамгын газрын Хэвлэл мэдээлэл, олон нийттэй харилцах газраас мэдээлэв.
Дэлхий нийтээр..
Колумбын Ерөнхийлөгч хууль ёсны оршин суух зөвшөөрөлгүй цагаачдыг албадан гаргана
Колумбын Ерөнхийлөгч Абелардо де ла Эсприелла оршин суух зөвшөөрөлгүй олон мянган цагаачийг тус улсаас албадан гаргахаа мэдэгдлээ. Түүний тайлбарласнаар шинэ бодлого нь гэмт хэргийн түвшнийг бууруулах, цагаачлалын хяналтыг чангатгахад чиглэж байна.
Де ла Эсприелла энэ долоо хоногоос эхлэн Колумбын Цагаачлалын алба болон цагдаагийн байгууллагад хамтарсан шалгалт, ажиллагаа явуулах чиглэл өгөхөөр төлөвлөж байгаагаа мэдэгджээ. Эхний ээлжид гэмт хэрэг үйлдэж буй цагаачдыг, дараа нь хууль ёсны статусгүй оршин суугчдыг шалгана гэж тэрбээр онцолсон байна.
Колумбод амьдарч буй цагаачдын дийлэнх нь Венесуэлийн иргэд юм. НҮБ-ын мэдээллээр наймдугаар сарын байдлаар тус улсад 2.8 сая орчим венесуэл иргэн амьдарч байгаа бөгөөд тэдний 2.3 сая орчимд 2021 оноос хэрэгжүүлсэн хөтөлбөрийн хүрээнд түр оршин суух зөвшөөрөл олгожээ.
Шинэ бодлого нь Колумбын өмнөх цагаачлалын чиглэлээс томоохон өөрчлөлт болж байна. Тус улс өмнө нь Венесуэлээс ирсэн дүрвэгсэд, цагаачдад хамгаалалт үзүүлж, хууль ёсны оршин суух эрх авах боломжийг өргөжүүлэх бодлого баримталж ирсэн юм.
Харин цагаачдад тусалдаг байгууллагууд хууль ёсны оршин суух зөвшөөрөл авах гарцыг өргөжүүлэхийн оронд зөвшөөрөлгүй иргэдийг албадан гаргах нь асуудлыг улам хүндрүүлж болзошгүй гэж шүүмжилжээ. Мөн Колумбын Цагаачлалын алба одоогоор байнгын удирдлагагүй байгаа тул шинэ бодлогыг хэрэгжүүлэх ажиллагаа шинэ дарга томилогдсоны дараа эхэлнэ гэж мэдээлсэн байна.
Дэлхий нийтээр..
Николай Младенов: Израилийн цохилт Газын зэвсэггүйжүүлэлтийг удаашруулж байна
АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трампын Газын зурваст гал зогсоох төлөвлөгөөг хэрэгжүүлэх “Энхийн зөвлөл”-ийн дээд төлөөлөгч Николай Младенов Израилийн үргэлжилсэн цохилтыг шүүмжилж, энэ нь Газын зурвасыг зэвсэггүйжүүлэх болон иргэний засаглалд шилжүүлэх үйл явцад саад болж байгааг мэдэгдлээ.
Младенов НҮБ-ын Аюулгүйн Зөвлөлийн хуралдаанд мэдээлэл өгөхдөө Трампын 20 заалт бүхий төлөвлөгөө зогсонги байдалд ороогүй, харин хэлэлцээний шатнаас бодит хэрэгжилтийн шат руу шилжсэн гэж онцолжээ.
Түүний хэлснээр Хамас зэвсгээ хураалгаж, Газын зурвасын удирдлагыг иргэний засаглалд шилжүүлэх төлөвлөгөөний гол нөхцөлийг хүлээн зөвшөөрсөн. Гэвч өнгөрсөн аравдугаар сард гал зогсоосноос хойш Израилийн цохилт үргэлжилж, Палестины иргэд амь үрэгдсээр байгаа нь Газын оршин суугчдад мөргөлдөөн дуусаж буй мэдрэмж төрүүлэхгүй байгааг тэрбээр тэмдэглэв.
Младенов өнгөрсөн долоо хоногт Израилийн Ерөнхий сайд Биньямин Нетаньяху болон Трампын зөвлөх Жаред Кушнертэй уулзаж, Израилийн Засгийн газрын тавьж буй асуудлуудыг нэг бүрчлэн хэлэлцсэн бөгөөд одоо техникийн түвшинд шийдвэрлэх цөөн асуудал үлдсэн гэжээ.
Харин Израилийн тал Хамас бүрэн зэвсгээ хураалгах хүртэл Газын зурвас дахь одоогийн байрлалаасаа цэргээ татахгүй гэсэн байр сууриа хадгалж байна. Израилийн НҮБ дахь Элчин сайдын орлогч Ноа Фурман улс нь Трампын төлөвлөгөөг дэмжиж байгаа ч Хамас зэвсэгтэй хэвээр байвал хэрэгжих боломжгүй гэж мэдэгдэв.
АНУ-аас НҮБ-д суугаа Элчин сайд Майк Уолтз мөн төлөвлөгөөтэй холбоотой санал зөрөлдөөнийг шийдвэрлэхээр ажиллаж буйг хэлээд, Хамас зэвсгээ үнэхээр хураалгах эсэхийг бодит үйл ажиллагаагаар нь үнэлнэ гэжээ.
Младенов мөргөлдөөн дахин өргөжвөл Газын зурвасын сэргээн босголт төдийгүй улс төрийн шийдэлд хүрэх боломж ноцтойгоор хумигдана гэдгийг анхааруулсан байна. Түүний хэлснээр Трампын төлөвлөгөөнд Палестины асуудлыг улс төрийн замаар шийдвэрлэх, цаашлаад хоёр улсын шийдэлд хүрэх боломж тусгагдсан аж. Нетаньяху Палестины тусгаар улс байгуулахыг эсэргүүцдэг байр суурьтай хэвээр байна.
Дэлхий нийтээр..
АНУ-ын Нийгмийн хамгааллын тэтгэмжийг буурахаас сэргийлэх хувилбарууд хэлэлцэж эхэлжээ
АНУ-ын Нийгмийн хамгааллын тогтолцооны санхүүжилтийн асуудлыг шийдвэрлэхгүй бол 2032 оноос олон арван сая иргэний тэтгэвэр, тэтгэмж ойролцоогоор 22 хувиар буурах эрсдэлтэй байгаа тул Конгрессын гишүүд хэд хэдэн хувилбар хэлэлцэж эхэлжээ. Энэ нь тэтгэмжийг 22 хувиар бууруулах шийдвэр гарсан гэсэн үг биш бөгөөд одоогийн санхүүжилтийн тогтолцоо хэвээр үргэлжилбэл үүсэх тооцоолсон эрсдэл юм.
Бүгд найрамдах намын сенатор Билл Кэссиди, Ардчилсан намын сенатор Дик Дурбин нар Social Security-ийн тэтгэврийн санг дор хаяж 50 жилийн хугацаанд тогтвортой байлгах шийдэл боловсруулах тусгай ажиллагааны механизм бий болгох хуулийн төсөл дэвшүүлжээ. Төслийн дагуу хоёр намын төлөөлөл бүхий Нийгмийн хамгааллын зөвлөл олон нийтийн санал авч, сангийн санхүүжилтийг тогтворжуулах хуулийн төслийг Конгресст өргөн барих юм.
Өөр нэг хувилбараар Кэссиди сенатор Тим Кэйнтэй хамтран 1.5 их наяд ам.долларын хөрөнгө оруулалтын сан байгуулах санал гаргасан байна. Сангийн хөрөнгийг хувьцаа болон бусад хөрөнгөд 75 жилийн хугацаанд байршуулж, өгөөжөөр нь Нийгмийн хамгааллын сангийн санхүүгийн дутагдлын тодорхой хэсгийг нөхөхөөр тооцжээ. Гэхдээ энэ хувилбар хэрэгжсэн ч татвар нэмэх эсвэл зарим тэтгэмжийг танах зэрэг нэмэлт арга хэмжээ шаардлагатай хэвээр гэж Кэссиди үзсэн байна.
Мөн зарим сенатор Social Security-ийн цалингийн татвар ногдуулах орлогын дээд хязгаарыг нэмэгдүүлэх буюу бүрмөсөн цуцлах санал гаргажээ. Одоогоор уг татварыг жилийн 184,500 ам.доллар хүртэлх орлогод ногдуулдаг. Энэ хязгаарыг бүрмөсөн арилгавал арван жилийн хугацаанд сангийн орлогыг 3.2 их наяд ам.доллароор нэмэгдүүлэх боломжтой гэсэн тооцоо бий.
Сенатор Берни Сандерс болон Конгрессын гишүүн Вал Хойл нарын дэвшүүлсэн өөр төсөлд жилийн 250 мянган ам.доллароос дээш орлоготой иргэдийн орлогод нэмэлт татвар ногдуулж, үүний зэрэгцээ Нийгмийн хамгааллын тэтгэмжийг жилд ойролцоогоор 2400 ам.доллароор нэмэгдүүлэхээр тусгасан байна.
